Vaccinaties

Aan de hand van de werkomstandigheden kunnen werknemers ingeënt worden tegen griep, tetanus en hepatitis A, B en C.

Ontdek onze opleidingen

Griep (influenza)

Griep (influenza)

Ziektebeeld

Het griepvirus is één van de bekendste virussen. Het veroorzaakt een ziekte van de luchtwegen die meestal gepaard gaat met plots optredende hoge koorts, hoofdpijn, spierpijn, droge prikkelhoest, keelpijn, neusloop of verstopte neus, vermoeidheid en gedaalde eetlust. In sommige gevallen kunnen er meer ernstige verwikkelingen optreden zoals longontsteking, koortsstuipen en het verergeren van bestaande chronische aandoeningen zoals astma, diabetes en hartkwalen. Bij verzwakte personen (hoogbejaarden en baby’s) kan griep dodelijk zijn. Er zijn verschillende stammen (A,B,C) en het virus wijzigt constant van opbouw. Het virus wordt overgedragen via het inademen van zeer kleine besmette druppeltjes die verspreid worden via hoesten, niezen, lachen en zingen. Overdracht gebeurt door direct contact met druppeltjes van besmette persoon of voorwerpen. De besmette persoon is besmettelijk 1 dag voor tot 4-tal dagen na het verschijnen van de symptomen. Het duurt 1 tot 4 dagen vooraleer de besmetting uitbreekt.

Verkoudheid is geen griep! Het wordt veroorzaakt door andere virussen waarvoor er (nog) geen vaccin bestaat.

Vaccinatie

Omdat de eiwitten aan de buitenkant constant veranderen, is ieder jaar opnieuw een inenting tegen griep noodzakelijk. Vaccinatie is, naast hand-, hoest- en nieshygiëne, de belangrijkste maatregel om infectie te voorkomen. De beste periode voor vaccinatie is tussen eind september en begin december. Gevaccineerde personen kunnen eventueel nog wel griep krijgen, maar dan meestal een minder zware vorm. Inenten is ten zeerste aanbevolen voor verzwakte personen én voor mensen werkzaam in de gezondheidssector (deze verspreiden gemakkelijk het virus door hun werkzaamheden).

Toch kan ook voor jonge, gezonde personen een jaarlijkse vaccinatie zinvol zijn. Vanaf 50 jaar is er immers een toenemend risico op een ernstige complicatie (zoals een longontsteking) na het doormaken van griep, maar ook om risico's op besmetting binnen het bedrijf te beperken kan de griepvaccinatie bij jongere werknemers worden geadviseerd.

Op vraag van het bedrijf kan jaarlijks in het najaar een vaccinatiecampagne opgestart worden. Het bedrijf doet intern in juni een rondvraag wie een griepvaccin wenst te ontvangen. Nadien wordt het aantal vaccins en de namen van de te vaccineren personen doorgegeven (voor eind juni) aan de coördinator bij Mediwet.

Tetanus

Tetanus

Ziektebeeld

Tetanus wordt veroorzaakt door een bacterie, de Clostridium tetani. De bacterie komt voor in de darmen van paarden en andere planteneters zonder dat dit deze dieren hindert. De bacterie plant zich voort door vorming van sporen die zich via de uitwerpselen van deze dieren in de omgeving kunnen verspreiden. Ze komen dan ook zeer verspreid voor, bv. in de aarde, in uitwerpselen, in allerlei afval. Deze sporen zijn zeer weerstandig. De bacterie verspreidt zich bij de mens het liefst in diepe wonden of in wonden met afstervend of dood weefsel, omdat ze het liefst in milieus zonder zuurstof zit. De bacterie zelf is niet gevaarlijk voor de mens, maar wel een gifstof (toxine) die zij afscheidt. Deze krachtige gifstof waarvan zelfs een kleine hoeveelheid dodelijk is, blokkeert de werking van bepaalde zenuwen en veroorzaakt zo ongecontroleerde krampen van de spieren. Vandaar ook de volkse naam “klem” of “kaakklem”.

Vaccinatie

Sinds 1959 wordt er in België gevaccineerd tegen tetanus. Het vaccin biedt nagenoeg totale bescherming. Tetanus is dus een vermijdbare ziekte, waarbij het vaccin een quasi 100% bescherming biedt. Tegenwoordig bestaat een ‘Triaxis’ vaccin, dat naast bescherming tegen tetanus, ook bescherming biedt tegen difterie (kroep) en pertussis (kinkhoest), en zelfs een ‘Triaxis Polio’ vaccin, dat daar bovenop nog tegen polio beschermt. Bij Mediwet worden de werknemers gevaccineerd met het Triaxis vaccin.

Elke wonde dient zorgvuldig met zeep gereinigd te worden en indien nodig dient het afgestorven weefsel verwijderd te worden om infecties te voorkomen. Het is een misvatting dat alleen “vuile wonden” een risico inhouden. Steekwonden van een nagel, naald, splinter, doorn of takje, kunnen tetanus veroorzaken. Vaak zijn dit kleine wondjes, maar die dus ook net de ideale omstandigheden bieden, namelijk relatief diepe wonden zonder zuurstof voor de bacterie.

Hepatitis A

Hepatitis A

Ziektebeeld

Hepatitis is een ontsteking van de lever. De lever is een groot en belangrijk orgaan. De lever is te vergelijken met een kleine chemische fabriek, waarin zeer veel processen plaatsgrijpen, zoals ontgifting en aanmaak van gal en belangrijke eiwitten. Als de ontsteking ontstaat door een virus, spreken we van virale hepatitis. Dit is wereldwijd de meest voorkomende leverziekte. Hepatitis A is de meest verspreide virale hepatitis van de 7 beschreven virustypes (A tot G). Hepatitis A wordt nooit chronisch en evolueert zelden naar een ernstige of dodelijke vorm.

Bij kinderen gaat de ziekte vaak onopgemerkt voorbij omdat er geen klachten zijn ofwel omdat de klachten niet specifiek zijn (griepachtige klachten zoals koorts en vermoeidheid). Bij volwassenen geeft de ziekte meer specifieke klachten, zijnde geelzucht, donker gekleurde urine, verkleurde stoelgang. De ziekte kan enkele weken tot 6 maanden duren en gepaard gaan met intense vermoeidheid. Doormaken van de ziekte geeft levenslange bescherming. Twee tot 6 weken na besmetting duiken de eerste symptomen op. Een besmet iemand is gedurende 2 weken besmettelijk. Er is geen specifieke behandeling voor de infectie want  antibiotica werken niet tegen virussen!

Elementaire maatregelen zoals een goede hand- en voedselhygiëne, goede sanitaire voorzieningen én vaccinatie kunnen infectie voorkomen.

Vaccinatie

Er zijn veilige en efficiënte vaccins beschikbaar ter bescherming tegen Hepatitis A, en er is ook een combinatievaccin ter beschikking dat bescherming biedt tegen zowel Hepatitis A als B.  De vaccinatie is zeer doeltreffend. Na 2 vaccins, toegediend met een interval van 6 tot 12 maanden, is de gevaccineerde minstens 20 jaar beschermd tegen Hepatitis A, en er is mogelijk levenslange bescherming.

Fedris, het Federaal Agentschap voor Beroepsrisico’s, vergoedt de vaccinatie voor werknemers die contact hebben met besmet afvalwater (rioolarbeiders, rattenvangers, ...), werknemer die in nauw contact komen met kinderen jonger dan 6 jaar (crèche, kinderdagverblijf, pediatrie-afdeling, …), of in gebieden waar de ziekte nog heel frequent voorkomt. Voor sommige andere beroepsgroepen kan de vaccinatie aangeboden worden door de werkgever.

Hepatitis B

Hepatitis B

Ziektebeeld

Het zeer besmettelijke Hepatitis B virus veroorzaakt een ernstige en geniepige leverinfectie. Het is 100 maal besmettelijker dan het gekende en gevreesde Humaan Immunodeficiëntie Virus (HIV) dat AIDS veroorzaakt. Meestal geeft de infectie geen klachten. Het belangrijkste risico is dat de ziekte chronisch kan worden en eindigen in leverfalen en -kanker. Er is geen verwantschap met het Hepatitis A en C virus. Ze kunnen wel alle 3 de lever aantasten. Gemiddeld duurt het 2 tot 3 maanden voor je ziek wordt. Het virus wordt overgedragen van de ene persoon naar de andere via besmet bloed en/of lichaamsvochten (speeksel, sperma, vaginale secreties, wondvocht). Dankzij antivirale middelen kan de infectie met relatief succes behandeld worden.

Vaccinatie

Vaccinatie is de beste manier om besmetting te voorkomen. Naar gelang de omstandigheden, bestaan er verschillende schema’s om een optimaal resultaat te krijgen. Eventueel kan er gelijktijdig tegen hepatitis A én B gevaccineerd worden.

Vier tot zes weken na het laatste vaccin, dient de hoeveelheid antistoffen, de zogenaamde titer, bepaald te worden. Concreet betekent het vinden van een anti-HBs groter of gelijk aan 10 internationale eenheden dat er een langdurige (>30 jaar), zo niet levenslange bescherming opgebouwd werd. Indien dit niet het geval is, dienen er herhalingsvaccin(s) toegediend te worden of kan de conclusie zijn dat de werknemer hepatitis B doormaakt of dat de werknemer onvoldoende antistoffen aanmaakt na vaccinatie.

De Hepatitis B vaccinatie is opgenomen in het basisvaccinatieschema in België. Personen die beroepsmatig in contact komen met bloed of andere lichaamsvochten moeten verplicht gevaccineerd worden.

De terugbetaling kan gebeuren via Fedris, het Federaal Agentschap voor Beroepsrisico’s.

Andere Hepatitis-virussen

Andere Hepatitis-virussen

Ziektebeeld

Er bestaan nog 4 andere Hepatitis virussen, waarvan Hepatitis C het belangrijkste en gevaarlijkste virus is. Dit virus werd pas in 1989 ontdekt. Besmetting met dit virus houdt een risico in op evolutie naar chronische leverontsteking, met verwikkelingen zoals leverfalen en -kanker, net zoals Hepatitis B. De besmettelijkheid is 10 maal groter dan bij HIV. De besmetting vooral via direct contact met besmet bloed. De tijd tussen besmetting en de eerste symptomen bedraagt 15 tot 150 dagen.

Vaccinatie

Helaas is er geen vaccin dat bescherming biedt tegen Hepatitis C.

Kinkhoest

Kinkhoest

Ziektebeeld

Kinkhoest of pertussis is een besmettelijke ziekte van keel, luchtpijp en neus. Het wordt veroorzaakt door een bacterie, namelijk Bordetella pertussis

Zeven tot tien dagen (maximaal 3 weken) na besmetting treden de eerste klachten op zoals koorts, hardnekkige verkoudheid en een droge prikkelhoest. Deze eerste fase duurt ongeveer twee weken. Na deze twee weken worden de hoestbuien erger, vooral 's nachts; de hoestbuien gaan gepaard met gierend inademen en het opgeven van slijm. Tijdens de hoestbui kan een patiënt blauw aanlopen en na de hoestbui wordt vaak gebraakt. De hoestbuien zijn erg vermoeiend. Deze periode duurt enkele weken; hierna gaat het hoesten langzaam over in een zogenaamde losse hoest (dus zonder slijm) die nog enige weken kan duren. Bij volwassenen treden deze verschijnselen vaak niet op. Bij volwassenen lijkt kinkhoest op een forse verkoudheid.

De kinkhoestbacterie zit in de keel van iemand die een infectie heeft. Door hoesten, niezen en praten komen kleine druppeltjes met de bacterie in de lucht. Mensen kunnen deze druppeltjes inademen en besmet worden. Mensen met kinkhoest kunnen anderen besmetten. De kans op besmetting is het grootst in het begin van de ziekte. Dan is vaak nog niet duidelijk dat de patiënt kinkhoest heeft. Patiënten blijven besmettelijk tot vier weken na het begin van de typische kinkhoestaanvallen. 

Vaccinaties

Als antibiotica is gegeven in het eerste (verkoudheid)stadium (twee weken) van de ziekte, dan is de patiënt één week na het starten van die behandeling niet meer besmettelijk.

Iemand die gevaccineerd is of kinkhoest heeft gehad, heeft afweer opgebouwd tegen de ziekte. Het is echter mogelijk dat iemand na jaren (5 tot 15 jaar) alsnog of opnieuw kinkhoest krijgt, maar dan in een lichtere vorm. Kinderen en volwassenen die niet alle inentingen tegen kinkhoest hebben gehad, lopen meer risico om ziek te worden. Hoe jonger het kind, hoe meer kans op een ernstig verloop van kinkhoest. Zeker (pasgeboren) baby's lopen risico op een ernstig verloop. Ook kinderen met ziekten van de longen, het hart, spierziekten en ziekten van het zenuwstelsel lopen meer kans op een ernstig verloop van de ziekte.

Zwangere vrouwen kunnen, als zij in de laatste zes weken van de zwangerschap kinkhoest oplopen, de ziekte direct na de geboorte overdragen op de baby.

Kinderen worden in België gevaccineerd tegen kinkhoest. Ook na vaccinatie kan iemand kinkhoest krijgen, maar dan in een milde vorm.

In België worden volwassenen kosteloos tegen kinkhoest gevaccineerd in een combinatievaccin samen met tetanus en difterie, zijnde BoostrixTM of TriaxisTM.